CD στην ελληνική εκπαίδευση

Επιτέλους τα δισκάκια βρίσκουν τη θέση τους στη σχολική τσάντα. Εκεί που, μέχρι τώρα, περιείχαν σχεδόν αποκλειστικά τραγούδια σε mp3 ή audio και ταινίες κατεβασμένες παράνομα από το δίκτυο, πλέον θα περιέχουν και αρχεία pdf, αντί των παραδοσιακών βιβλίων.

Για να δούμε όμως πώς αλλάζει, από εδώ και πέρα, η παραδοσιακή σχολική ζωή (ενδεικτικά):

  • «Βγάλτε ένα άγραφο CD, γράφουμε διαγώνισμα» [το διάβασα σήμερα το πρωί στο twitter και μου άρεσε]
  • «Κύριε, δε διάβασα χθες, ο πατέρας μου έβλεπε ταινίες όλο το απόγευμα στον υπολογιστή»
  • «Αν γίνω απουσιολόγος, θα πάρω πλατινένιο CD;»
  • «Γιαννάκη γύρνα πίσω, ξέχασες τη θήκη με τα CD σου»
  • «Δηλαδή ρε κολλητέ, από εδώ και πέρα, τα σκονάκια θα τα φέρνουμε σε USB;»
  • «Για την άλλη εβδομάδα, θα διαβάσετε το τρίτο και το τέταρτο pdf του υποκαταλόγου ch04»
  • «Όχι καλό μου παιδί, δεν υπογραμμίζουμε με το μολύβι επάνω στο CD»

Πέραν της πλάκας όμως, όσο σοβαρή κι αν είναι αυτή κάποιες φορές, το κακό με την εισαγωγή του «ψηφιακού βιβλίου» (που δεν είναι αυτό ακριβώς σε τελική ανάλυση, αλλά τέλος πάντων) στην ελληνική εκπαίδευση είναι ότι γίνεται [και πάλι] εξ ανάγκης και απρογραμμάτιστα. Ως καθηγητής πληροφορικής χαίρομαι βέβαια, στο βαθμό που αυτή η αναγκαία κίνηση θα βοηθήσει τα παιδιά να αφομοιώσουν τις αρχές χρήσης των υπολογιστών και των εφαρμογών, αλλά πολύ φοβάμαι ότι, όταν εκτυπωθούν και μοιραστούν τα βιβλία στους μαθητές, θα επιστρέψουμε στη «χάρτινη» εποχή όπου η ύλη είναι «από τη δεύτερη παράγραφο της σελίδας 12 μέχρι το τέλος του κεφαλαίου 5».

eschool: Αριστεία μαθητών

Φέτος, στο γυμνάσιο, μου δόθηκε η ευκαιρία να ασχοληθώ με το πρόγραμμα ηλεκτρονικής γραμματείας του σχολείου, αυτό που είναι γνωστό και ως e-school. Σε γενικές γραμμές, θεωρώ ότι είναι μία καλή προσπάθεια που αξίζει να εμπλουτιστεί και να γίνει η πρωτεύουσα διαδικασία καταχώρησης και οργάνωσης δεδομένων για κάθε σχολείο, αλλά δε θέλω, επί του παρόντος, να γράψω περισσότερα· άλλο είναι το θέμα μου σ’ αυτό το άρθρο.

Επειδή λοιπόν αυτήν την εποχή, αφού έχουν περαστεί οι απουσίες και οι βαθμοί των μαθητών σε προφορικά και γραπτά, έχουμε να βγάλουμε και διάφορα στατιστικά στοιχεία, θα γράψω σήμερα τον τρόπο που βρήκα (δεν ξέρω αν είναι η καλύτερη λύση, αλλά δουλεύει) για τα αριστεία της κάθε τάξης, ελπίζοντας ότι μπορεί να βοηθηθούν και άλλοι συνάδελφοι.

Για να εκδόσουμε/εκτυπώσουμε τα αριστεία της κάθε τάξης, ακολουθούμε τα παρακάτω βήματα:

  1. από το μενού επιλέγουμε «Εκτυπώσεις»
  2. από τη λίστα αριστερα «Βαθμοί» και μετά «Κατάσταση Μ.Ο. μαθητών» και συμπληρώνουμε τα στοιχεία στη φόρμα στα δεξιά:
    • τάξη: Α (ή Β ή Γ)
    • τύπος τμήματος: Γενικής παιδείας
    • τμήμα: Α1, Α2, Α3 (θεωρώντας ότι μας ενδιαφέρει η Α’ τάξη)
    • παράσταση υπολογισμού Μ.Ο.: Α-Γ.Μ.Ο.
    • Μέσος όρος: από 18,5 ως 20 [βρίσκεται στο κάτω μέρος της φόρμας και ορίζουμε ως κάτω όριο το 18,5, παρ’ όλο που έτσι θα εμφανίσει και παιδιά με χαρακτηρισμό βαθμού «Πολύ καλά», για να είμαστε σίγουροι ότι δε θα παραλείψει κάποιο παιδί που βρίσκεται στο όριο]
    • από την τρίτη καρτέλα «Ομαδοποίηση» προσθέτουμε από την αριστερή στήλη την «Τάξη εγγραφής» και αφαιρούμε το «Τμήμα» και προσθέτουμε την «Ταξινόμηση κατά Μ.Ο.»
    • από τη δεύτερη καρτέλα «Στήλες» προσθέτουμε από την αριστερή στήλη το «Τμήμα», ώστε στην τελική λίστα να εμφανίζεται και το τμήμα του κάθε μαθητή
  3. επιλέγουμε «Εκτύπωση» και ελέγχουμε ό,τι μας εμφανίσει

Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι, την πρώτη φορά, είναι χρήσιμο να γίνει αποθήκευση της φόρμας μέσω της επιλογής «Αποθήκευση ως: Αριστεία», ώστε να μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί και άλλες φορές, αλλά και για τις άλλες τάξεις. Κάθε φορά που θα επιλέγεται η αποθηκευμένη φόρμα όμως, πρέπει να επιλέγουμε από την αρχή την «Τάξη», τον «Τύπο τμήματος» και τα «Τμήματα» που μας ενδιαφέρουν.

Ελπίζω να μην έχω ξεχάσει κάτι (αλλιώς θα υπάρξει διόρθωση στο κείμενο) και να είναι χρήσιμο σε όσους το δοκιμάσουν. Υποθέτω ότι σε μελλοντικές εκδόσεις του e-school μπορεί να ενσωματωθεί στις λειτουργίες του, αλλά αυτές τις ημέρες ήταν ο καλύτερος τρόπος που βρήκα για την παρούσα έκδοση.

Ξεκινάμε τα μαθήματα με φωτογράφηση

Ξεκινώντας την καινούρια χρονιά (έστω και Νοέμβριο) και μάλιστα σε «καινούριο» σχολείο (δηλαδή σε σχολείο που δεν έχω ξαναδιδάξει), μία από τις πρώτες μου ενέργειες είναι η δημιουργία ενός άλμπουμ φωτογραφιών των προσώπων όλων των παιδιών.

Μπαίνοντας στην αίθουσα για πρώτη φορά μέσα στη χρονιά, με παιδιά που δε γνωρίζω και δε με γνωρίζουν, όπως είναι φυσικό, το πρώτο πράγμα που κάνουμε είναι να γνωριστούμε.  Αφού τους λέω το όνομα και το επάγγελμά μου (η πρώτη έκπληξη: ο «κύριος» δεν είναι δάσκαλος) και κάποια πράγματα σχετικά με το μάθημα των υπολογιστών (η δεύτερη έκπληξη: δε θα παίζουμε μόνο), τους κάνω και μερικές (στατιστικού χαρακτήρα) ερωτήσεις, όπως:

  • πόσα παιδιά έχουν ξανακάνει μάθημα υπολογιστών (είτε εντός ή εκτός ολοημέρου σχολείου);
  • πόσα παιδιά έχουν στο σπίτι υπολογιστή;
  • πόσα παιδιά έχουν στο σπίτι κάποια παιχνιδομηχανή (π.χ. playstation, nintendo, xbox);
  • τι πράγματα μπορούμε να κάνουμε με ένα υπολογιστή;
    (μαντεύετε ποια είναι η πρώτη τους απάντηση;)

Αφού, λοιπόν, γίνει η πρώτη γνωριμία και «σπάσει ο πάγος», προς το τέλος της ώρας, τους ζητώ να φωτογραφηθούν για να βάλουμε τις φωτογραφίες στους υπολογιστές.  Εδώ πρέπει να αναφέρω πως, προφανώς, οι φωτογραφίες αυτές χρησιμοποιούνται μόνο μέσα στην τάξη και για κανένα λόγο δεν τις βάζουμε στο δίκτυο.

Όταν συγκεντρώσω όλες τις φωτογραφίες των παιδιών (εφ’ όσον θέλουν να φωτογραφηθούν), τις τοποθετώ σε μια μεγάλη εικόνα (επίτηδες θολωμένη εδώ), κάπως έτσι:

Πρόσωπα παιδιώνη οποία τοποθετείται ως ταπετσαρία στην επιφάνεια εργασίας όλων των υπολογιστών της τάξης.

Ο σκοπός της δημιουργίας αυτής της συλλογής φωτογραφιών είναι διπλός:

  1. για εμένα: είναι ένα εξαίρετο βοήθημα για να μάθω τα ονόματα των παιδιών. Δεδομένου του γεγονότος ότι βλέπω το κάθε παιδί για 2 ώρες κάθε εβδομάδα, σε συνδυασμό με το πλήθος των παιδιών (καμιά φορά έχω 60 παιδιά μέσα σε μια χρονιά, στα 2 ή 3 σχολεία που αναλαμβάνω), είναι πολύ δύσκολο να μάθω τα ονόματα όλων των παιδιών πριν τα Χριστούγεννα.
  2. για τα παιδιά: αποτελεί μία πολύ καλή μέθοδο να νιώσουν την αίθουσα (στην οποία μπορεί να μη γίνονται μαθήματα τις υπόλοιπες ώρες του προγράμματος) ως δικό τους χώρο, βλέποντας εαυτούς και συμμαθητές με το που ανοίγουν τον υπολογιστή.

Αν και οι φωτογραφίες «επιζούν» ως ταπετσαρίες μέχρι να μάθουμε να βρίσκουμε άλλες και να τις αντικαθιστούμε, προσθέστε στους δύο παραπάνω λόγους και ένα ετεροχρονισμένο αποτέλεσμα: τη σύγκριση των φωτογραφιών στο τέλος της χρονιάς με την τότε εμφάνιση των παιδιών (αλλαγή του προσώπου του παιδιού μετά από 7+ μήνες μαθημάτων, φωτογραφίες παιδιών που σταμάτησαν να έρχονται στο ολοήμερο).

Τις φωτογραφήσεις τις κάνω και τα 4 χρόνια (μέχρι και φέτος) που διδάσκω στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και κρίνω πως πετυχαίνουν τους στόχους που ανέπτυξα πιο πάνω.  Από τη μεριά των παιδιών, μόνο προχθές, ένα κοριτσάκι σε ένα από τα σχολεία αρνήθηκε να φωτογραφηθεί (και δέχτηκα την επιλογή της)· πιστεύω όμως ότι μάλλον θα αλλάξει γνώμη όταν δει τη συλλογή με τις φωτογραφίες στους υπολογιστές.

Εξαγγελίες υψηλών ταχυτήτων

Αρχές Αυγούστου (2009, για να μην ξεχνιόμαστε) και εμφανίστηκε η είδηση (παραθέτω δύο αξιόπιστες, για μένα, πηγές):

Τη διαβάζω και αναρωτιέμαι κατά πόσο είναι (ακόμη ένα, πιθανόν προεκλογικό) πυροτέχνημα.  Επειδή:

  • είμαστε ήδη σε άτυπη προεκλογική περίοδο,
  • είναι Αύγουστος, ειδήσεις δεν υπάρχουν και το τόσο το κάνουμε τόσο,
  • αφορά κάτι που θα γίνει σε βάθος χρόνου (οπότε, αν δε γίνει, θα φταίει είτε η διεθνής συγκυρία ή οι πολιτικοί αντίπαλοι)
  • κυρίως όμως, επειδή βιώνω την κατάσταση στην εκπαίδευση και γνωρίζω ότι δεν είναι καλή!  Αν, λοιπόν, σε ένα σπίτι τα θεμέλια δεν είναι γερά, τότε το υπόλοιπο, ό,τι επενδύσεις κι αν γίνουν επάνω του, κάποια στιγμή θα πέσει.

Δυστυχώς, ο εξοπλισμός που βρίσκω ως εκπαιδευτής στα σχολεία απέχει αρκετά από το να θεωρηθεί ικανοποιητικός και έχω χάσει (αθροιστικά) ώρες από τα μαθήματά μου (δεν αναφέρομαι στο χρόνο εκτός μαθημάτων) για να περιμένω, μαζί με τα παιδιά (που είναι αυστηροί κριτές και καταλαβαίνουν, ας μην το ξεχνάμε αυτό), να δουλέψει το ένα ή το άλλο πρόγραμμα. Τα μηχανήματα είναι στην πλειοψηφία τους παλιά, αργά και με λειτουργικά προβλήματα.

Και πώς να μην είναι όμως όταν συγκεντρώνονται, κυριολεκτικά, από εδώ και από εκεί, από τα άχρηστα των σπιτιών και των γραφείων, και είναι θαυμαστή η ανομοιογένειά τους;

Τα παιδιά βλέπουν και συγκρίνουν αυτά που έχουν στο σχολείο με αυτά που (συνήθως) έχουν στο σπίτι και μπορώ να βεβαιώσω όποιον ενδιαφέρεται ότι η σύγκριση δεν ευνοεί το σχολείο.  Πέραν των άλλων συνεπειών, το παιδί φτάνει να κάνει σκέψεις και για το τι του προσφέρει αυτό το μάθημα… έτσι, ενώ στο σχολείο πρέπει να καλλιεργείται η ελπίδα, πολλές φορές, η απογοήτευση και η παραίτηση της κάνουν παρέα!

Δε θέλω να μπαίνω σε πολιτικά παιχνίδια, καταγράφω όμως την είδηση για να τη θυμάμαι σε μερικά χρόνια. Αν έχει υλοποιηθεί, ευχαρίστως να επανορθώσω και να ατενίσω κι εγώ το μέλλον αισιόδοξα από την ταχεία του 1 Gbps.

Πώς θέλω την τάξη μου

Το μάθημα «Πληροφορική και Νέες Τεχνολογίες» στα δημοτικά σχολεία δεν είναι ακόμη επίσημο. Διδάσκεται ως συνοδευτικό μάθημα, στα πλαίσια της λειτουργίας του ολοήμερου δημοτικού σχολείου, δηλαδή το παρακολουθούν μόνο τα παιδιά που συνεχίζουν να βρίσκονται στο σχολείο και μετά τη λήξη του κανονικού ωραρίου μαθημάτων.

Για το λόγο αυτό, όπως και όλα τα άλλα ειδικά μαθήματα που διδάσκονται στο ολοήμερο, είτε δεν έχει τη δική του αίθουσα (συνήθως) ή, όταν αυτή υπάρχει ως αυτόνομη αίθουσα, δεν είναι διαμορφωμένη σύμφωνα με τις ανάγκες του μαθήματος.

Αν και οι προθέσεις των διευθυντών και των δασκάλων των σχολείων είναι καλές, ωστόσο η έλλειψη κατάλληλης αίθουσας είναι προφανής κι έτσι συνήθως το μάθημα γίνεται σε κάποιο χώρο (άλλη αίθουσα διδασκαλίας, γραφείο δασκάλων, πρώην αποθήκη), όπου μπορούσαν αρχικά να εγκατασταθούν οι 6-7 υπολογιστές που προβλέπονται.

Με βάση λοιπόν τα παραπάνω και την τρίχρονη (μέχρι τώρα) εμπειρία μου στο χώρο του δημοτικού σχολείου, έχω να επισημάνω τα παρακάτω:

  • οι υπολογιστές πρέπει να είναι, όσο αυτό είναι δυνατό, όμοιοι. Να είναι δηλαδή της ίδιας γενιάς, αγορασμένοι όλοι μαζί και όχι μαζεμένοι από εδώ και από εκεί, από γραφεία, επιχειρήσεις και σπίτια που δεν τους χρειάζονται πια.
  • πρέπει να υπάρχει δυνατότητα κεντρικής διαχείρισης του λογισμικού και να μην απαιτείται ξεχωριστή εγκατάσταση και ενημέρωση της κάθε εφαρμογής (του λειτουργικού συστήματος συμπεριλαμβανομένου).
  • πρέπει να υπάρχει πίνακας και προβολικό μηχάνημα (συνδεδεμένο με κάποιον από τους υπολογιστές), ώστε να είναι δυνατή η διδασκαλία των καινούριων εννοιών με ελεγχόμενο τρόπο (σ.σ. τα παιδιά είναι πολύ πιο άφοβα και πιο δημιουργικά από τους ενήλικες στη χρήση των υπολογιστών κι έτσι δε διστάζουν να πειραματιστούν και να δοκιμάσουν ό,τι περνάει από το χέρι τους, ακόμη και των ώρα που μιλάει ο δάσκαλος — αυτό δεν είναι κακό βέβαια, εκτός αν το συνδυάσουμε με την ανάλογη φασαρία, όταν το κάθε παιδί θέλει να λύσει άμεσα τις απορίες του).

Οι εκπαιδευτικοί πληροφορικής που έχω γνωρίσει, έχουν (συνήθως) τις γνώσεις και την όρεξη να δημιουργήσουν και να βελτιώσουν τον τρόπο διδασκαλίας του μαθήματος. Δεδομένου όμως ότι είναι, στην πλειοψηφία τους, ωρομίσθιοι (7€ καθαρά, 9 με τις κρατήσεις) και ο χρόνος δεν επαρκεί (καθ’ ότι μετακινούμενοι ενίοτε από το ένα σχολείο στο άλλο), καταλήγουν όχι να διδάσκουν καινούρια πράγματα στα παιδιά, αλλά να τα αφήνουν να παίζουν και απλά καλύπτουν τις ώρες διδασκαλίας λειτουργώντας ως πάρκινγκ!

Στο θέμα όμως αυτό θα επανέλθουμε και στο μέλλον…

  1. Κατηγορίες

  2. Θέματα